ARCHIEF

De kunstenaar

De taxi stopt en we nemen plaats op het bankje achter het schot dat ons scheidt van de chauffeur zoals dat gebruikelijk is in een Londense taxi. Tijdens de rit draait de man zich om. Links op de achterbank ligt een schrift met een gele kaft, of we daar iets in willen schrijven. ‘Een kunstproject van zijn zoon’, zegt hij. Net toegelaten tot de Saint Martins College of Art. Hij praat de hele rit vol met wat hij allemaal gezien heeft aan hedendaagse kunst. De scheuren in de vloer van de immense turbine hal van Tate. Niets voor hem. En misschien begrijpt hij het project van zijn zoon ook niet helemaal maar vol trots werkt hij graag mee.

Op de laatste Frieze Art Fair in Londen waste een Cubaanse kunstenaar als een nederige Jezus de voeten van het publiek. Je kon je er voor opgeven. Als zelfbewuste kunstenaar deed hij het niet intiem en ongezien maar in een kring van toeschouwers en met de camera erop gericht. Bert Rodriguez vertelde dat zijn vader als metselaar de kost verdiende in Cuba. Om hem uit te leggen wat hij nu precies deed als kunstenaar bouwde hij samen met zijn vader een muur in een galerie. Een witte kaarsrechte muur. Nog tijdens de opening van de expo werd de muur verkocht, voor een bedrag van 100.00 dollar. Wat zou die vader nu begrepen hebben, het spel met echt en onecht, dat alles kunst kan zijn of dat kunst vreemde handel is?

Soms lijkt de aloude tweedeling van de kunstenaar als intellectueel of ambachtsman weer op te leven. Op een eindexpositie van het Piet Zwarte instituut las ik ‘researcher’ op het visitekaartje van een net afgestudeerde kunstenaar. Kunstenaar Julie Aullt ontdekte het werk van Zuster Corita, een non die bezeten was van kunst en schreef er een meeslepend boek over. Naast onderzoeker en schrijver is ook de ambachtsman is weer terug, al wordt het vakmanschap soms conceptueel ingezet, bijvoorbeeld om machines te bouwen die de kunst kunnen maken. Alle posities zijn mogelijk.

Sommige kunstenaars zijn het per ongeluk, zoals Miroslav Tichy die zijn obsessie voor vrouwen met een zelfgeknutselde camera in vage virtuoze beelden op papier omzet. Geen zoektocht naar concepten of thema’s. Gewoon liefde.

Kunstenaars zijn moderne ontdekkingsreizigers geworden, schrijft Cornel Bierens. De kunstwereld globaliseert en exporteert vooral zijn eigen regels. Inuitkunstenaar Annie Pootoogook werd als eerste van haar kunstenaarsfamilie bekend met tekeningen over haar leven. Het klassieke potlood op papier springt er in de besloten wereld van ambachtelijke Inuitkunst opvallend ‘kunstig’ uit. Tekenen is een wereld taal, een taal die je intuïtief kunt begrijpen. Christina Rodriguez gebruikte tekenen in plaats van woorden om te communiceren met de mensen die ze tijdens haar reizen ontmoette.

Deze Motley gaat over de non, de nietsnut en de kunstenaar. En de kunstenaars die tegen alle vernieuwingen in lekker blijven doortekenen.

Hanne Hagenaars

** Zie voor een toelichting op het kunstproject van Stephen Garvey in de taxi van zijn vader, de rubriek XTRA!

Lees meer »

datum
trefwoord(en)
1 2 3 4 5 »