Isa Genzken

Al meer dan dertig jaar werkt de Duitse Isa Genzken (Bad Oldesloe, 1948) aan haar bizarre en uiteenlopende ouevre. Telkens probeert ze de kunst op een andere manier te benaderen en dat komt dan ook tot uitdrukking in de vele verschillende media die haar werk kent: van installatie tot foto tot collage en film. Tegenwoordig komen haar materialen regelmatig uit doe-het-zelfzaken, woonwinkels en warenhuizen, en ze is behendig met hout en pleister, verschillende vormen van plastic, spiegels en allerhande synthetische materialen. Afgelopen Biënnale in Venetië vertegenwoordigde Genzken Duitsland en in die opstelling waren veel poppen, campingmaterialen en oude bewerkte koffers te zien. De vreemde combinatie van hele precieze settingen en dit soort rare materialen in monumentale constructies lijken te reflecteren naar het menselijke bestaan. Ook wordt het terrein van de publieke en prive-artistieke autonomiteit onderzocht. Haar werk onthult het gebied waar persoonlijke gevoelens universaliteit raken.
Genzken studeerde beeldouwkunst in Dusseldorf, Hamburg en Berlijn, waar ze nog steeds woont.

Publicaties: Benjamin Buchloch e.a.: Iza Genzken, Keulen / Innsbruck, 2006, ISBN 978-3-86560-134-6

Download bij Witte de With een perskit over het werk van Genzken: http://www.wdw.nl/participant.php?part_id=410&id=140&taal=_ned

En ze exposeert bij David Zwirner: http://www.davidzwirner.com/artists/55/

En een interview van Nicolas Schafhausen (curator van het Duitse Paviljoen op de Biennale) met Genzken:


. Nicolaus Schafhausen: Welke metafoor verbergt zich achter jouw spiegels?
.. Isa Genzken: Het is vaak een schok als je jezelf ziet. Meestal in elk geval. De toeschouwers die zichzelf in de spiegels bekijken, moeten ook het onprettige van zichzelf zien.
. Schafhausen: Waarom dat? Kijk je niet graag naar jezelf in de spiegel?
.. Genzken: Jawel, als ik er goed uitzie. En spiegels zijn ook mooie dingen. Maar er zijn zoveel mensen die er raar uitzien. Het ongegeneerde, het gebrek aan terughoudendheid, dat vind ik wel een irritante eigenschap van mensen.
. Schafhausen: Terughoudendheid is belangrijk, en niet alleen binnen de kunst.
.. Genzken: Absoluut. Grote kunst heeft ook altijd raakvlakken met terughoudendheid.
. Schafhausen: De Amerikaanse schilders van na de oorlog, zoals Barnett Newman, zijn voor jou belangrijk. Waarom?
.. Genzken: Omdat deze kunstenaars over een soort duidelijkheid beschikken die onovertroffen is. Ook ten opzichte van de Europese kunst, afgezien van Mondriaan natuurlijk. De Amerikanen zijn eigenlijk weer op die plaats van start gegaan, waar het, na Mondriaan en zijn tijdgenoten, binnen de Europese kunst allemaal alleen maar steeds confuser werd. Rothko en Newman vond ik al op mijn twintigste belangrijk en ik vind ze vandaag de dag nog steeds indrukwekkend. Het is alleen gek dat ze allemaal zelfmoord hebben gepleegd. De Europese kunst werd vervolgens pas voor het eerst weer opengebroken door Blinky Palermo. Die heeft weer duidelijkheid geschapen.
. Schafhausen: Palermo, heb je die ook gekend?
.. Genzken: Ja, ik heb een keer met hem gedanst. Gerry Schum en Benjamin Buchloh keken toe en waren ongelofelijk jaloers. Dat was een gekke vertoning. Het was een ontzettend mooie dans. Ik denk dan ook graag aan die dans terug...
. Schafhausen: Ook Bruce Nauman is voor jou belangrijk, nietwaar?
.. Genzken: Ja, ontzettend belangrijk. Het performatieve, het mooie van zijn werk, heeft ook iets met hemzelf van doen. Hij is heel authentiek. Ik was altijd onder de indruk van zijn stille persoonlijkheid; hij is een ontzettend rustig type. Eendergelijke rust en evenwichtigheid ken ik eigenlijk van geen enkele anderekunstenaar en die rust houdt bij hem ook absoluut onafhankelijkheid in.
. Schafhausen: Kai Althoff is een goede vriend van je. Toch maken jullie heelverschillende soorten kunst.
.. Genzken: Ja, maar dat is niet van belang voor mij. Kai lijkt een beetje op mij. Wehebben veel gemeen. Een van mijn werken bevat twee zuilen, de ene zuil heet 'Isa', de andere 'Kai'. Ik zei toen tegen hem: "We zijn een tweeling." Daar had hij niets op tegen. Kai zegt altijd tegen mij: "Alles wat jij maakt is goed" en ik zeg tegen hem: "Alles wat jij maakt is goed."
. Schafhausen: En Wolfgang Tillmans?
.. Genzken: Wolfgang gaat altijd zijn eigen gang, net als ik. Maar we zijn al heel wat jaren bevriend. Hij maakt ongelofelijke dingen. Ik was bijvoorbeeld bij zijn laatsteopening in Londen – soms ga ik ook naar openingen, al gebeurt dat niet vaak – en de hele straat stond vol mensen. Hoe hij het voor elkaar krijgt zo populair te zijn is ongelofelijk. Dat lukt mij niet. Naar mij komt vrijwel niemand.
. Schafhausen: Dat is toch niet helemaal waar...?
.. Genzken: ...maar naar zijn werk komt iedereen kijken, daar breekt de hel los en dat vind ik enorm imponerend.
. Schafhausen: Zou jij ook graag zo populair willen zijn?
.. Genzken: Niet echt. Maar misschien toch een beetje. Met het paviljoen word ik dat dan nu ook. Volgens mij komt het nu ook precies op het goede moment. Ik heb Wolfgang gevraagd een foto van mij te maken, zodat iedereen mij herkent die mij op straat ziet lopen. Maar er zijn belangrijker zaken ... Joseph Beuys was een absolute fanaat ... hij wilde absoluut populair worden. Absoluut. Zo ben ik niet. Ook al noemde hij mij altijd "Young Matisse" ... "Young Matisse, je kan voor mij ondertekenen" zei hij tegen mij; dat zei hij niet tegen iedereen, en daar was ik best trots op.
. Schafhausen: Trouwens, iemand die ik naast Beuys al heel vroeg bewonderde was Eva Hesse. Ik zat toen nog op school. Vanwege die twee personen wilde ik eigenlijk ooit kunstenaar worden. Toen ik vervolgens twintig jaar geleden jou leerde kennen, moest ik in het begin altijd aan Eva Hesse denken. Heb ik je dat ooit al eens verteld? Je hebt haar niet gekend, of wel?
.. Genzken: Oh, dat is leuk. Nee, helaas heb ik haar niet gekend. Buchloh schreef in zijn eerste tekst over mij heel precies over het verband tussen mij en Eva Hesse. Bovendien was het ook een heel mooie vrouw. Helaas is ze veel te vroeg gestorven. Het potentiële risico van haar werken is voor mij nog altijd ongelofelijk; misschien ook vanwege het feit dat ze joods was. In de tijd dat zij in Amerika haar fantastische werk maakte, beschikte geen enkele andere kunstenaar over een dergelijk abstractievermogen.
. Schafhausen: Ik ben zo blij.
.. Genzken: Ja, ik ben inmiddels ook een beetje blij. Ik weet momenteel ook nog niet, hoe ik het anders of beter had kunnen doen. Ik denk altijd veel over dingen na, maar ik geloof dat het behoorlijk goed wordt.