ARCHIEF
Archief » Blog » Homepage »

The most important things are not things



Het wordt steeds moeilijker om verbaal met mijn moeder te communiceren als gevolg van dementie. Als ik met haar een gesprek probeer aan te gaan dan heeft zij het de hele tijd over dingen en haalt ze alles door elkaar. Zelf probeer ik in mijn werk juist lost te komen van belemmerende gedachtes en streef ik ernaar dat denken direct handelen wordt. Een belangrijk onderdeel in mijn werk is het maken en vinden van dingen zonder definitie, betekenis of benoeming. Ik vroeg me af of er nog op een ander vlak met mijn moeder te communiceren was en of ze nog geprikkeld kon worden. Hierdoor leek het mij een goed idee om haar mee te nemen in een poging om samen kunst te maken. 


Zo hebben mijn moeder en ik dus allebei een drang om nutteloze dingen te verzamelen. Ik zie mijn moeder vaak een dingetje uit haar zak trekken en er mee rondlopen. Omdat deze dingen van mijn moeder zijn, krijgen ze voor mij betekenis. Tijdens de periode voor de tentoonstelling nam ik deze dingen van haar af en bewaarde ze voor de tentoonstelling. Ik bedacht toen dat ik het wilde laten zien zoals winkels hun producten vaak laten zien op sokkels en dergelijke. Ik heb toen een aantal blokken van hout gemaakt met verschillende hoogtes en deze als een eiland in de ruimte van Zoete-Broodjes geplaatst. Hierop zijn nu dingen van mij en mijn moeder te zien. Ikzelf zie het als een soort archeologie van dingen.


Toen ik aan het project begon had ik geen idee hoe het zou gaan en of mijn moeder het wel leuk zou vinden. Ik had van alles verzameld, zoals klei, potloden en viltstiften. De eerste dag, dat ik haar achterop mijn fiets meenam naar Zoete-Broodjes hebben we een paar kleine tekeningen gemaakt als opwarmertje. Ik kwam er toen al snel achter dat ze heel geconcentreerd en minimalistisch werkte. Ze zag mij iets tekenen en ze deed het na, maar bleef dan vervolgens geconcentreerd die ene eerste vorm overtrekken. Lijn na lijn. Als ik haar vroeg een vierkant te tekenen dan tekende ze een cirkel. Als ik haar vroeg een driehoek te tekenen, dan tekende ze ook een cirkel. Ik moest heel erg aan de film The Hudsucker Proxy denken, waarbij een jongen die wordt gezien als een geestelijk achtergesteld iemand de hele tijd cirkels tekent. Uiteindelijk blijkt dat hij heel goed wist wat hij doet, hij tekende voortdurend hoepels.


Afijn, op dag twee had ik twee grote vellen papier opgehangen en was het tijd voor het grote werk. Zelf heb ik nogal moeite om mij op dingen te concentreren en heb de neiging om alle kanten op te gaan, zowel bij het maken van objecten als bij het tekenen. Ik vertelde mijn moeder dat ze mocht tekenen wat ze maar wilde, maar ze vond dat heel moeilijk en was bang dat ze het verkeerd zou doen. Ik probeerde haar dan duidelijk dat ze niks fout kon doen en dat alles goed was. Om haar een duwtje in de goede richting te helpen heb ik toen wat krabbels getekend. Mijn moeder ging vervolgens heel voorzichtig dingen overtrekken en ging er helemaal in op. Beetje bij beetje durfde ze steeds meer. Het was heel mooi om te zien hoe ze los kwam. Ze zag allemaal verbanden tussen de dingen en als iemand vroeg wat het dan was dan legde ze dat mondig uit.


Op deze manier ben ik twee weken intensief met mijn moeder opgetrokken en heb ik haar ook meegenomen naar Art Amsterdam. Ik was namelijk gevraagd een verslag van Art Amsterdam te maken, maar ik had geen idee waar ik moest beginnen. Ik heb toen mijn moeder meegenomen en ben achter haar aangelopen. Ze vond het prachtig al die mooie dingen, en bleef maar wijzen. Hierover heb ik een verslag gemaakt dat op Trendbeheer is gepubliceerd.


Op de opening wilde mijn moeder zelfs nog doorgaan met tekenen omdat ze over een aantal dingen nog niet helemaal tevreden was. Maar al snel kwam het publiek binnen stromen en kon mijn moeder niet stoppen met handjes schudden en zichzelf voor te stellen. Dus daar had ze haar handen vol aan, maar als ze nog een extra hand had dan was ze gaan tekenen. Maar eigenlijk was ze dat al snel vergeten. Het was echt prachtig om mijn moeder gelukkig te zien en hoe leuk de mensen het eigenlijk vonden om mijn moeder te ontmoeten. Ze was helemaal in haar nopjes. Als ceremonie voor de opening heeft mijn moeder ook nog een Frans strijdlied gezongen. Ik heb echt geen idee waar ze die vandaan heeft en zij eigenlijk ook niet. Toen knipte ze een lintje door, knalde de confetti de lucht in en kon het feest beginnen.


In het begin zag ik er eigenlijk nogal tegenop en twijfelde ik of eraan om het wereldkundig te maken dat mijn moeder aan het dementeren is. Het is niet iets waar je zo snel openlijk over praat met iemand. Maar ik had het gevoel dat ik het moest doen. Ik moet dan ook zeggen dat het echt super was om samen met mijn moeder kunst te maken en ik hoop dit dan ook nog vaker met haar te kunnen doen. En naast dat was het een goede manier om samen met mijn moeder te zijn. Want de belangrijkste dingen in het leven zijn geen dingen.

THE MOST IMPORTANT THINGS ARE NOT THINGS
BONNO VAN DOORN: 20 mei-17juni. OPEN: woensdag: 13.00-17.00. Maar als je in de buurt bent zeker proberen, want er is meestal wel iemand aan het werk, Witte de Withstraat 89 Amsterdam

Kijk ook op www.bonnovandoorn.com

| |